Beslissingen Vlaamse Regering - Werk, Economie, Wetenschap, Innovatie en Sociale Economie (20 december 2024)

Gepubliceerd op 20 december 2024

De Vlaamse Regering keurde op 8 juli 2024 definitief het besluit goed dat de integratie regelt per 1 januari 2025 van het Departement Werk en Sociale Economie (WSE) in het Departement Economie, Wetenschap en Innovatie (EWI), onder de naam Departement Werk, Economie, Wetenschap, Innovatie en Sociale Economie. (zie hier) We nemen daarom vanaf nu deze vijf beleidsdomeinen op in ons wekelijks overzicht van de beslissingen van de Vlaamse Regering. 

Overdracht personeelsleden Departement Werk en Sociale Economie aan het Departement Werk, Economie, Wetenschap, Innovatie en Sociale Economie (WEWILS)

Het Departement Werk en Sociale Economie wordt met ingang van 1 januari 2025 geïntegreerd in het Departement Economie, Wetenschap en Innovatie dat de nieuwe naam Departement Werk, Economie, Wetenschap, Innovatie en Sociale Economie krijgt. De Vlaamse Regering keurt nu de overdracht goed van de personeelsleden van het Departement Werk en Sociale Economie aan het Departement Werk, Economie, Wetenschap, Innovatie en Sociale Economie. De personeelsoverdracht bevat zowel de statutaire als de contractuele personeelsleden. Het besluit regelt de overdracht van de personeelsleden met behoud van hun administratieve en geldelijke rechten. Voor de over te dragen contractuele personeelsleden houdt dit in dat hen een arbeidsovereenkomst wordt aangeboden op grond waarvan ze bij de ontvangende entiteit worden tewerkgesteld voor de resterende duur van de arbeidsovereenkomst en het behoud wordt gegarandeerd van de voor hen bij de afstaande entiteit bestaande contractuele rechten.

 

Werk 

Samenwerkingsakkoord elektronisch platform (gecombineerde) verblijfsaanvraagprocedure buitenlandse werknemers

Na advies van de Raad van State hecht de Vlaamse Regering haar definitieve goedkeuring aan het samenwerkingsakkoord tussen de Federale Staat, het Waalse Gewest, het Vlaamse Gewest, het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en de Duitstalige Gemeenschap over de creatie van een elektronisch platform voor de gecombineerde verblijfsaanvraagprocedure met het oog op de tewerkstelling van buitenlandse werknemers, en de aanvraagprocedure voor buitenlandse werknemers en zelfstandigen. Dat gebeurt in het kader van de coördinatie van het beleid rond de tewerkstelling en het verblijf van buitenlandse werknemers en zelfstandigen. Het akkoord breidt de bestaande samenwerking via het uniek loket 'Working in Belgium' uit tot de arbeidskaart (voor tewerkstelling van korte duur) en de beroepskaart (voor zelfstandige beroepsactiviteiten). Het breidt ook de automatische gegevensstromen en de toegang tot het platform uit. De minister-president van de Vlaamse Regering zal de goedgekeurde nota aan het Overlegcomité hierover, agenderen op het eerstvolgende Overlegcomité.

Prijswijziging dienstencheques: verhoging en indexering aanschafprijs

Na advies van de Raad van State keurt de Vlaamse Regering definitief het besluit goed over de verhoging en indexering van de aanschafprijs van dienstencheques. Vanaf 1 januari 2025 stijgt de prijs van een dienstencheque van 9 euro naar 10 euro voor de eerste 400 aangeschafte dienstencheques per kalenderjaar en van 10 euro naar 11 euro voor elke dienstencheque die de aanschaf van 400 dienstencheques per kalenderjaar overschrijdt. Deze 1 euro wordt integraal ingezet om de loon- en arbeidsvoorwaarden van de huishoudhulpen te verbeteren. De totale inruilwaarde van de dienstencheque blijft in afwachting van een sociaal akkoord in de dienstenchequesector ongewijzigd. Daarnaast voorziet het besluit vanaf volgend jaar een indexeringsmechanisme voor de gebruikersprijs. Die wordt geïndexeerd met 1 euro per vijf overschrijdingen van de spilindex.

Bestrijding van misbruik en fraude: versterking betrokken diensten Departement Werk en Sociale Economie (WSE) met 30 VTE

Het Vlaamse Regeerakkoord 2024-2029 schenkt bijzondere aandacht aan een kordate aanpak van sociale fraude en de bestrijding van misbruik, wanpraktijken en uitbuiting binnen het beleidsdomein Werk en Sociale Economie (WSE). Het voorziet daarvoor in een versterking van de Vlaamse Sociale Inspectie. Bedoeling is eerlijke concurrentie bevorderen en (subsidie)misbruiken tegengaan, vooral op de materies illegale migratie en detacheringsmisbruiken, en subsidiefraude bij dienstencheques. Een performante bestrijding van misbruik en fraude beperkt zich echter niet tot inspecties alleen. Belangrijk zijn evenzeer ex ante controles bij de behandeling van dossiers, evenals de afhandeling van inbreukdossiers via terugvorderingen en boetes naar aanleiding van inbreuken vastgesteld tijdens inspecties. Bestrijding van fraude omvat een hele keten van handelingen binnen verschillende diensten van het Departement WSE (vanaf 1 januari 2025 Departement WEWILS). De Vlaamse Regering beslist daarom het personeelscontingent van het Departement WSE structureel te versterken door een uitbreiding met 30 VTE van de betrokken diensten: de Vlaamse Sociale Inspectie voor de vaststellingen op het terrein, de Controlekamer van de Dienst Economische Migratie voor de ex-ante en ex-post controles, de Dienst Dienstencheques voor de terugvorderingen naar aanleiding van de vaststellingen, en de Cel Administratieve Geldboeten voor het opleggen van administratieve geldboeten naar aanleiding van de vaststellingen. De Vlaamse Regering rekent zo op 4,5 miljoen euro aan inkomsten uit terugvorderingen en administratieve geldboeten.

Optimalisatie ketenaansprakelijkheid voor illegale tewerkstelling: aanpassing inwerkingtreding besluit aan te brengen gegevens bij onderaanneming

Ter bestrijding van het fenomeen van 'oneigenlijke detachering van derdelanders', en na advies van de Raad van State, wijzigde de Vlaamse Regering eind april 2024 definitief haar besluit dat uitvoering geeft aan de wet over de tewerkstelling van buitenlandse werknemers, wat betreft de aan te brengen gegevens bij onderaanneming. Voor de optimalisatie van de ketenaansprakelijkheid voor illegale tewerkstelling moet een (intermediaire) aannemer voldoen aan een gepaste zorgvuldigheidsplicht wanneer hij beroep doet op een (onder)aannemer. De (intermediaire) aannemer is verplicht een aantal gegevens te laten aanbrengen over zijn rechtstreekse (onder)aannemer. Het besluit voorziet bepalingen over de gegevens die de onderneming moet laten aanbrengen en de verdere modaliteiten over het opvragen van deze gegevens. Er werd voorzien in een voldoende ruime overgangsperiode, zodat de ondernemingen voldoende tijd hebben om zich voor te bereiden op deze nieuwe verplichtingen. Het is bovendien de bedoeling dat de regelgeving slechts in werking treedt wanneer de applicatie waarmee de aanwezigheid van de gegevens kan worden geverifieerd, operationeel is. Gezien een aanpassing van het toepassingsgebied van de nieuwe regelgeving zich opdringt en dus ook de meldapplicatie moet worden aangepast, is de inwerkingtredingdatum van 1 januari 2025 van bovenstaand besluit niet wenselijk. De Vlaamse Regering beslist daarom de inwerkingtreding van het uitvoeringbesluit te verdagen naar het nieuwe, vooropgestelde tijdstip, in casu 1 januari 2026.

Voorontwerp van decreet ketenaansprakelijkheid dat artikels wijzigt in de wet over de tewerkstelling van buitenlandse werknemers en in het decreet over sociaalrechtelijk toezicht

De Vlaamse Regering hecht haar principiële goedkeuring aan het voorontwerp van decreet over ketenaansprakelijkheid dat artikels wijzigt in de wet over de tewerkstelling van buitenlandse werknemers en in het decreet over sociaalrechtelijk toezicht. Per decreet van 27 oktober 2023 werd voorzien in een optimalisering van de bepalingen rond ketenaansprakelijkheid, om constructies die als doel hebben de verantwoordelijkheid bij illegale tewerkstelling van buitenlandse werknemers te ontlopen, tegen te gaan. Er werd een zorgvuldigheidsplicht ingevoerd, waarbij een aannemer een aantal documenten moet laten aanbrengen door zijn rechtstreekse (onder)aannemer. Uit de businessanalyse omtrent de implementatie van deze nieuwe bepalingen is echter gebleken dat er wat betreft het toepassingsgebied beter gefaseerd te werk wordt gegaan. De nieuwe regels omtrent ketenaansprakelijkheid zijn momenteel van toepassing op alle sectoren zonder enige uitzondering. Dit houdt in dat ook in sectoren met een laag risicogehalte op misbruik of met een eerder uitzonderlijk gebruik van onderaannemers gevat worden door deze nieuwe regels. Om die reden wordt voorgesteld om het toepassingsgebied initieel te gaan beperken tot risicosectoren. Daarnaast wordt het toepassingsgebied van deze nieuwe verplichtingen uitgebreid naar de relatie professionele opdrachtgever – rechtstreekse aannemer, naast de relatie aannemer - rechtstreekse onderaannemer. Verder wordt er een technische correctie doorgevoerd in artikel 12/3, eerste lid, punt 4 van voormelde wet en de bijhorende sanctiebepaling in het decreet over sociaalrechtelijk toezicht. Over dit voorontwerp van wijzigingsdecreet wordt het advies ingewonnen van de SERV.

 

Economie 

Gemengde Commissie Vergunningen: oprichting en samenstelling

Rechtszekere en robuuste vergunningen zijn een prioriteit. Daarom stelt de Vlaamse Regering een Gemengde Commissie Vergunningen aan, met experts en vertegenwoordigers van de overheid, van de academische wereld en uit de juridische sector, die een advies verleent met concrete maatregelen voor de opmaak van een actieprogramma.

>> Lees ook: Nieuwe expertencommissie voor rechtszeker en robuust vergunningenbeleid

Goedkeuring addendum 2 aan Brownfieldconvenant 107. Kortrijk – Eandissite

Het Brownfielddecreet wil investeerders en projectontwikkelaars aanzetten tot de herontwikkeling van braakliggende of onderbenutte terreinen, de zogenaamde brownfields. Met dit decreet is een systematiek ontwikkeld waarbij de betrokken actoren met de Vlaamse Regering een brownfieldconvenant kunnen afsluiten dat recht geeft op een aantal incentives en faciliterende maatregelen. Brownfieldconvenanten omschrijven het brownfieldproject en de rechten en plichten tussen partijen. Wijzigingen aan het brownfieldconvenant zijn mogelijk via een addendum, ondertekend door alle partijen. De Vlaamse Regering keurt nu het addendum 2 goed aan het Brownfieldconvenant 107. Kortrijk - Eandis site. Met het addendum wordt de looptijd van het convenant verlengd met twee jaar, tot 26 januari 2027. Het brownfieldproject beoogt de sanering en reconversie van de voormalige Eandis-site gelegen aan de Gasstraat en Meensestraat in Kortrijk, als deel van het stadsvernieuwingsproject Overleie (cluster Nieuw Overleie).

Goedkeuring addendum 1 aan Brownfieldconvenant 108. Zwevegem – Strategisch Project Bekaert

Het Brownfielddecreet wil investeerders en projectontwikkelaars aanzetten tot de herontwikkeling van braakliggende of onderbenutte terreinen, de zogenaamde brownfields. Met dit decreet is een systematiek ontwikkeld waarbij de betrokken actoren met de Vlaamse Regering een brownfieldconvenant kunnen afsluiten dat recht geeft op een aantal incentives en faciliterende maatregelen. Brownfieldconvenanten omschrijven het brownfieldproject en de rechten en plichten tussen partijen. Wijzigingen aan het brownfieldconvenant zijn mogelijk via een addendum, ondertekend door alle partijen. De Vlaamse Regering keurt nu het addendum 1 goed aan het Brownfieldconvenant 108. Zwevegem – Strategisch Project Bekaert. Met het addendum wordt de looptijd van het Brownfieldconvenant verlengd met 1 jaar, tot 26 januari 2026, met een optie voor de stuurgroep om de duurtijd van het convenant nogmaals met 1 jaar extra te verlengen, tot 26 januari 2027, als dat nodig blijkt voor de volledige realisatie van het brownfieldproject. Het brownfieldproject beoogt de herontwikkeling van de voormalige industriële site van Bekaert, gelegen langs de Bekaertstraat (en hoek Otegemstraat) in Zwevegem.

Goedkeuring addendum 2 aan brownfieldconvenant 69. Lummen - Linkhoutstraat

Het Brownfielddecreet wil investeerders en projectontwikkelaars aanzetten tot de herontwikkeling van braakliggende of onderbenutte terreinen, de zogenaamde brownfields. Met dit decreet is een systematiek ontwikkeld waarbij de betrokken actoren met de Vlaamse Regering een brownfieldconvenant kunnen afsluiten dat recht geeft op een aantal incentives en faciliterende maatregelen. Brownfieldconvenanten omschrijven het brownfieldproject en de rechten en plichten tussen partijen. Wijzigingen aan het brownfieldconvenant zijn mogelijk via een addendum, ondertekend door alle partijen. De Vlaamse Regering keurt nu het addendum 2 goed aan het Brownfieldconvenant 69. Lummen - Linkhoutstraat. Met het addendum wordt de looptijd van het convenant verlengd met 3 jaar, tot 22 mei 2028, met een optie voor de stuurgroep om de duurtijd van het convenant tweemaal met 1 jaar extra te verlengen als dat nodig blijkt voor de volledige realisatie van het brownfieldproject. Het project betreft de sloop en sanering van het terrein van een voormalig wassalon met droogkuisactiviteiten. Na sanering kan aan de straatzijde een beperkte residentiële ontwikkeling worden voorzien.

Goedkeuring addendum 1 aan brownfieldconvenant 106. Houthalen – Grootveld Oud Gemeentehuis

Het Brownfielddecreet wil investeerders en projectontwikkelaars aanzetten tot de herontwikkeling van braakliggende of onderbenutte terreinen, de zogenaamde brownfields. Met dit decreet is een systematiek ontwikkeld waarbij de betrokken actoren met de Vlaamse Regering een brownfieldconvenant kunnen afsluiten dat recht geeft op een aantal incentives en faciliterende maatregelen. Brownfieldconvenanten omschrijven het brownfieldproject en de rechten en plichten tussen partijen. Wijzigingen aan het brownfieldconvenant zijn mogelijk via een addendum, ondertekend door alle partijen. De Vlaamse Regering keurt nu het addendum 1 goed aan het Brownfieldconvenant 106. Houthalen – Grootveld Oud Gemeentehuis. Met het addendum wordt de looptijd van het Brownfieldconvenant verlengd met 5 jaar, tot 26 januari 2030. Het brownfieldproject omvat de herontwikkeling van het projectgebied conform het RUP Houthalen Centrum/Sonnis als een woonwinkelproject. Dat is een belangrijke stap in de dynamisering van het centrum van Houthalen en in de uitbreiding van de commerciële voorzieningen van de gemeente Houthalen-Helchteren.

 

Wetenschap 

Selectie en goedkeuring UNESCO projectvoorstellen voor financiering via het Vlaams UNESCO-Trustfonds Wetenschappen (‘FUST’ 2024-2028)

Vlaanderen heeft al sinds 1999 een trustfonds voor wetenschapsprogramma’s bij UNESCO (FUST), laatst vernieuwd in 2023 voor de periode 2024-2028. Dit voorjaar werd een projectoproep gedaan binnen UNESCO. De vijf binnengekomen voorstellen werden geëvalueerd en extern geadviseerd door Vlaamse wetenschappers. De Vlaamse Regering beslist nu over de financiering van de vier best gerangschikte projectvoorstellen: ‘Addressing Hydro-Climatic Risks and Building Water Resilience in Small Island Development States’, ‘Citizen Science as a tool for Landscape Governance in the SADC Region (Regional Office Southern Africa)’, 'Mangrove Restoration as a Nature-Based Solution in Latin American and Caribbean Biosphere Reserves', en ‘Strengthening Sea Level Monitoring and Data Management in East Africa for Coastal Resilience and Community Safety’. Voor het laatste project wordt de financiering pas bevestigd van zodra het projectdocument met de projectplanning is vervolledigd. Voor de vier projecten wordt in totaal maximaal 2,8 miljoen dollar voorzien.

Flemish Open Science Board (FOSB): subsidie ter verlenging Vlaams beleidsplan Open Science 2019-2024 met één jaar

Open Science, inclusief Open Data, vormt een belangrijke motor van verandering in de wetenschap. Een nieuwe wijze van onderzoek vraagt steeds meer om het delen en open stellen van data en om een goede omgang met onderzoeksdata. Volgens de Europese Commissie moet Open Science de norm worden voor publiek gefinancierd onderzoek. In dit kader verlengt de Vlaamse Regering het huidige beleidsplan Open Science 2019-2024 met één jaar. Het is de bedoeling om de evaluatieresultaten van het huidige beleidsplan af te wachten voordat er nieuwe stappen gezet worden. In 2024 werd het Open Science-beleid in Vlaanderen, inclusief de werking van de Flemish Open Science Board (FOSB) en het Vlaams beleidsplan Open Science 2019-2024, geëvalueerd door een externe evaluator in opdracht van het Departement Economie, Wetenschap en Innovatie (EWI). De verwachte opleverdatum van het eindrapport van deze evaluatie is eind december 2024. Om de uitvoering van het beleidsplan Open Science verder te kunnen zetten, zullen de recurrente middelen 2025 net als in de 5 voorgaande jaren worden aangewend voor de personele ondersteuning binnen de instellingen vertegenwoordigd in de Flemish Open Science Board (FOSB). Op de begroting 2025 werd hiervoor opnieuw 5 miljoen euro voorzien.

Comité van beheer van het Nationaal Geografisch Instituut (NGI): verlenging mandaat vertegenwoordiger Vlaamse Regering

De Vlaamse Regering verlengt het mandaat van Siegfried (Ziggy) Vanlishout als haar vertegenwoordiger in het Comité van beheer van het Nationaal Geografisch Instituut (NGI) voor vier jaar, met ingang van 30 april 2025. Het Nationaal Geografisch Instituut heeft als hoofdopdracht om topografische kaarten van België op te stellen en te actualiseren.

Projectsubsidies aan WHO, Fondation Medicines Patent Pool en Universiteit Antwerpen: verbreden toegang tot gezondheidstechnologie om pandemieën te voorkomen en te bestrijden

De Covid-19 pandemie en de zeer recente mpox uitbraak in de Democratische Republiek Congo hebben aangetoond dat wereldwijd, maar in het bijzonder in Afrika, de nood hoog is aan verbeterde capaciteit om pandemieën te bestrijden. Om de gezondheidsveiligheid en socio-economische stabiliteit in Europa veilig te stellen, moet ook Afrika gewapend zijn tegen epidemieën. Vlaanderen wil bijdragen tot het verbreden van toegang tot gezondheidstechnologie (Medical Counter Measures - MCM) om pandemieën te voorkomen en te bestrijden, door een grotere beschikbaarheid van deze technologie in Afrika, en tegelijk de markttoegang in Afrika voor Vlaamse actoren (privé- en kennisinstellingen) te ondersteunen. In dit kader kent de Vlaamse Regering in totaal 2,5 miljoen euro toe aan twee pilootprojecten die hiertoe bijdragen. Een eerste pilootproject wil de toegang tot de Afrikaanse markt ontsluiten door Vlaamse actoren via de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) en Medicines Patent Pool (MPP) aan instellingen en producenten in Afrika te koppelen om er de capaciteit voor de lokale productie van MCM uit te bouwen. Een tweede pilootproject focust op de strijd tegen het mpoxvirus. Samen met andere onderzoekspartners wil Universiteit Antwerpen/Vaccinopolis met klinische proeven gericht op zwangere vrouwen en jonge kinderen de lacunes in kennis over mpox-vaccinatie verhelpen.

Fonds Wetenschappelijk Onderzoek-Vlaanderen: herverdeling provisioneel krediet voor ondersteuning onderzoeksinfrastructuren

Om verder te investeren in performante en specifieke onderzoeksinfrastructuur keurt de Vlaamse Regering een aantal herverdelingsbesluiten goed. Zo wordt er 4,7 miljoen euro herverdeeld naar de bestaande basisallocatie van het Fonds Wetenschappelijk Onderzoek-Vlaanderen voor de ondersteuning van onderzoeksinfrastructuren, meer bepaald voor het ‘Einstein Telescope’-infrastructuurproject. Daarnaast wordt er 1,9 miljoen euro herverdeeld voor de projectsubsidie aan de Vlaamse universiteiten voor deelname aan Europese Universiteiten voor 2024, en 2,8 miljoen euro voor het honoreren van de Open Science dossiers in 2024.

>> Lees ook: Ruim 60 miljoen euro voor Vlaams onderzoek aan internationale onderzoeksinfrastructuren

 

Innovatie 

Toekenning strategische ecologiesteun aan Haven van Antwerpen - Brugge

Haven van Antwerpen - Brugge nv (POAB - Port of Antwerp-Bruges) heeft de expliciete ambitie om een energieneutrale haven te worden tegen 2050. In dit kader kent de Vlaamse Regering 830.000 euro strategische ecologiesteun toe aan POAB voor het bouwen van een walstroominstallatie op de cruiseterminal op de Zweedse Kaai in Zeebrugge. Schepen die aangemeerd liggen in de haven gebruiken over het algemeen nog heel wat elektrische energie. Deze energie wordt opgewekt met de scheepsmotoren, gevoed met extra zware stookolie, diesel of andere fossiele brandstoffen. Om de uitstoot van deze energieopwekking weg te nemen, kunnen de schepen gebruik maken van elektriciteit die vanop de wal wordt geleverd door een walstroominstallatie. Die walstroominstallatie zal operationeel zijn tegen begin 2026, zodat aangemeerde cruiseschepen hun uitstoot tijdens het aanmeren, kunnen reduceren tot nul. Het project omvat ook de voorbereidende werken voor een nieuw hoogspanningsstation in Zeebrugge. Met dat hoogspanningsstation kan het elektriciteitsnetwerk zo uitgebreid worden dat het mogelijk is om walstroom te voorzien voor één cruiseschip tegen 2026 en voor twee cruiseschepen tegelijkertijd tegen 2030. Het project beoogt zo bij te dragen aan de vergroening van de cruisesector en directe emissies te reduceren. Daarnaast kan POAB ook in bijkomende dienstverlening van de havenautoriteit voorzien, zich profileren als duurzame facilitator en elektriciteit opnemen in de brandstoffenmix van zee- en cruiseschepen.

>> Lees ook: Nieuwe walstroominstallatie op cruiseterminal in Zeebrugge

Toekenning strategische ecologiesteun aan Tyros bv in Oostende

De Vlaamse Regering kent 1 miljoen euro strategische ecologiesteun toe aan Tyros bv in Oostende. Tyros bv werd in mei 2024 opgericht voor de recyclage van end-of-life-rubberbanden. Tyros bv wil investeren in een elektrische pyrolysereactor die toelaat om jaarlijks 9.125 ton rubbergranulaat uit end-of-life-banden af te breken tot primaire componenten: Carbon Black, groene pyrolyse-olie en syngas. Deze hoogwaardige producten kunnen worden geherintroduceerd in de circulaire economie in uiteenlopende sectoren, waaronder de petrochemie (olie), automotive & inktindustrie (rCB), en de energiesector (syngas). Vergeleken met een standaardbehandeling van de end-of-life-banden, waarbij het rubbergranulaat extern wordt verbrand, wordt jaarlijks de uitstoot vermeden van 20.714 ton CO2.

Toekenning steun investeringsprojecten REPowerEU-walstroom

Schepen die aangemeerd liggen in de haven gebruiken over het algemeen nog heel wat elektrische energie. Deze energie wordt opgewekt met de scheepsmotoren, gevoed met extra zware stookolie, diesel of andere fossiele brandstoffen. Om de uitstoot van deze energieopwekking weg te nemen, kunnen de schepen gebruik maken van elektriciteit die vanop de wal wordt geleverd door een walstroominstallatie. Daarvoor zijn grote elektriciteitsvermogens nodig. De schepen moeten er ook voor zijn uitgerust. Begin augustus 2024 lanceerde het Agentschap Innoveren & Ondernemen (VLAIO) een tweede oproep voor het indienen van investeringsprojecten rond walstroom in de Vlaamse zeehavens. Er werden drie projecten ingediend waarvan er twee voor steun werden weerhouden: Wallenius Wilhemsen in Zeebrugge en Engine Deck Repair in Antwerpen. De realisatie van deze projecten zal leiden tot een bijkomende reductie van de directe CO2-emissies in de havens van 6.217 ton per jaar. Hiervoor wordt in totaal 5,53 miljoen euro vanuit de REPowerEU-middelen voorzien. REPowerEU is een EU-plan om energie te besparen en de energie-efficiëntie te verbeteren, de energievoorziening te diversifiëren, en de transitie naar schone energie te versnellen. Het wil een einde maken aan de afhankelijkheid van de Europese Unie van Russische fossiele brandstoffen en de klimaatcrisis aanpakken.

Subsidie Moonshot Later Stage Innovation Projecten OPTIMA en ELECTRA

Het Moonshotprogramma wil tegen 2040 technologische industriële doorbraken realiseren, zowel in producten als processen, die op hun beurt tegen 2050 kunnen bijdragen tot het behalen van de klimaatdoelstellingen in een economisch leefbare context. In juni 2024 werden twee Moonshot Later Stage Innovation (LSI)-projecten ingediend, die zich richten op de experimentele demonstratiefase om de toekomstige marktintroductie te versnellen van innovatieve producten, processen en diensten die op laboschaal werden ontwikkeld door Vlaamse onderzoeksorganisaties. De Vlaamse Regering beslist nu, na evaluatie en adviezen, om 2 projecten te subsidiëren, namelijk OPTIMA van de UGent (1,99 miljoen euro) en ELECTRA van de UAntwerpen (1,46 miljoen euro).

Subsidiëring Imec-project dat inzet op verantwoorde AI en EdTech

De Vlaamse Regering kent 881.000 euro subsidie toe aan Imec vzw voor een project dat inzet op co-creatie met onderwijsinstellingen, (EDTech-)bedrijven en onderzoekers om te komen tot verantwoorde AI-toepassingen in diverse leercontexten. Met dit project wil Imec enerzijds de ontwikkeling van vier bottom-up bedachte AI systemen ondersteunen op basis van geïdentificeerde noden van het hoger- en volwassenonderwijs. Anderzijds wil het komen tot de uitwerking van generieke bouwblokken die als handvaten kunnen dienen voor toekomstige AI-innovaties in hoger- en volwassenonderwijs. Met deze beslissing ondersteunt de Vlaamse Regering AI-ontwikkelingen die aangestuurd worden vanuit het werkveld met oog voor zowel de ethische als juridische impact van deze ontwikkelingen.

Finale vaststelling rentevoet Vlaamse co-financiering Imec pilot line nv

De Imec pilot line nv wil nieuwe chiptechnologie afstemmen op de noden van de Europese industrie en die doorvertalen in mature concepten die op industriële schaal geïntegreerd kunnen worden in een nieuwe golf van dominante, Europese producten. Zoals gangbaar is bij Europese projecten vraagt de Europese Commissie ook voor dit project de buy-in van de lidstaat in de vorm van het voorzien van cofinanciering. De Vlaamse Regering keurde begin februari 2024 de instap van de Vlaamse overheid goed, net als de kapitaalverhoging van 750 miljoen euro in de Imec pilot line nv. Aan deze goedkeuring waren 2 voorwaarden verbonden: ten eerste de bevestiging door Europa van de toewijzing van de Nano IC pilootlijn aan Imec, met bijhorende subsidiëring en ten tweede het bekomen van een gunstig advies van het Instituut voor de Nationale Rekeningen (INR), dat bevestigt dat voorliggende investering geen impact heeft op het Europees Stelsel van Rekeningen (ESR)-vorderingssaldo van de Vlaamse overheid. Aan beide voorwaarden is ondertussen voldaan. Omwille van de kwalificatie door het INR van de transactie als een lening in plaats van een kapitaalsinvestering is het aanrekenen van een kapitaalsrisicopremie niet meer nodig. Door het advies van het INR moet de projectvennootschap Imec pilot nv worden geconsolideerd. Door deze consolidatie is de vennootschap Imec pilot nv opgenomen in het Centraal Financieringsorgaan en daalt de financieringskost van de Vlaamse overheid. De Vlaamse Regering beslist daarom de finale definitieve rentevoet voor de cofinanciering van de Imec EU pilot line vast te leggen op 3,62%.

Wijziging subsidiebesluiten project Bio Base Transition en EFRO-project ‘Arenberg Community’

Medio december 2021 kende de Vlaamse Regering 2,36 miljoen euro subsidie toe vanuit het Fonds voor Innoveren en Ondernemen aan Bio Base Europe Pilot Plant voor de uitvoering van het project ‘Bio Base Transition’. Bio Base Europe Pilot Plant is een open-innovatie-proeffabriek die bedrijven helpt bij de ontwikkeling van nieuwe producten zoals hernieuwbare chemicaliën, bioplastics, biodetergenten en biosolventen. Door vertragingen in de leveringstermijnen van gespecialiseerde, state-of-the-art apparatuur werd medio juli 2022 beslist de uitvoeringstermijn van het project te verlengen tot 31 december 2024. Op dit moment is de mechanische en elektrische installatie grotendeels afgewerkt en wordt de installatie in dienst genomen. Tijdens de testen bij deze indienstname heeft Bio Base Europe Pilot Plant opgemerkt dat niet alles optimaal werkte en dat bijkomende aanpassingen vereist waren. Die aanpassingen gebeuren in het voorjaar van 2025. Daarom verlengt de Vlaamse Regering de uitvoeringstermijn van het project tot 30 juni 2025. Eind mei 2024 kende de Vlaamse Regering 1,25 miljoen euro toe aan het EFRO-project ‘Arenberg Community’ van Community Building Arenberg, met als ambitie om op het Wetenschapspark Arenberg ontmoetingen, samenwerkingen en co-creatie mogelijk te maken tussen de kenniscentra, clusterorganisaties en ondernemingen op en rond het park. In het projectvoorstel werd duidelijk gesteld dat de daadwerkelijke uitvoering en exploitatie van het project bij Community Building Arenberg BV zou komen te liggen. Op het moment van indiening en latere goedkeuring was deze organisatie echter nog in oprichting. Bij de goedkeuring van het project formuleerde de EFRO Beheersautoriteit als goedkeuringsvoorwaarde dat de organisatiestructuur op korte termijn gerealiseerd zou moeten worden. Community Building Arenberg werd formeel opgericht op 25 september 2024. Aandeelhouders zijn KU Leuven, Stad Leuven, Flanders Make en PMV. Deze organisatie kan de uitvoering van het EFRO-project realiseren. De Vlaamse Regering wijzigt nu het initiële besluit in die zin.

Wijziging samenwerkingsakkoord luchtvaart in kader regelgeving rond broeikasgasemissierechten (ETS): ontwerp instemmingsdecreet

De Vlaamse Regering keurde medio december vorig jaar het samenwerkingsakkoord goed dat het samenwerkingsakkoord luchtvaart wijzigt om het in lijn te brengen met Europese regelgeving rond broeikasgasemissierechten en emissiereductiedoelstellingen. Na advies van de Minaraad en van de Raad van State hecht de Vlaamse Regering nu haar definitieve goedkeuring aan het ontwerpdecreet dat instemt met dit samenwerkingsakkoord. Dit ontwerp van instemmingsdecreet wordt ingediend bij het Vlaams Parlement.

 

Sociale Economie 

Subsidies diverse projecten na oproep 'Lokaal Activeringspact 2' (LAP2)

Ook het nieuwe Vlaamse Regeerakkoord 2025-2029 streeft doelgericht naar een werkzaamheidsgraad van 80% en stelt dat nader onderzocht zal worden hoe OCMW’s die zich inzetten voor de activering en integratie van leefloongerechtigden, ondersteund kunnen worden met resultaatgerichte financiële prikkels, toegekend op basis van welbepaalde parameters. De oproepen Lokaal Activeringspact (LAP) nodigen lokale besturen uit om zich actief te gaan engageren voor een hoger duurzaam uitstroomresultaat (naar werk) dan het Vlaamse gemiddelde van 20%. Oproep LAP 2, die werd gelanceerd op 13 augustus 2024, richt zich hierbij op de inschrijving en activering van leefloongerechtigden via een goed partnerschap en op de uitwisseling van informatie tussen VDAB en de lokale besturen. De Vlaamse Regering keurt nu de toewijzing van 8,51 miljoen euro goed aan lokale besturen voor wat betreft de uitvoering van de projecten uit de tweede oproep Lokaal Activeringspact.

Vlaamse Fondsen voor Bestaanszekerheid ondernemingen maatwerkbedrijven: subsidie uitvoering Vijfde Vlaams Intersectoraal Akkoord (VIA5)

In uitvoering van het Vijfde Vlaams Intersectoraal Akkoord van 8 juni 2018 voor de social/non-profitsectoren voor de periode 2018-2020, kent de Vlaamse Regering maximaal 3,57 miljoen euro toe aan het Vlaams Fonds voor Bestaanszekerheid voor de ondernemingen voor beschutte tewerkstelling, en 2,06 miljoen euro aan het Fonds voor Bestaanszekerheid in de sociale werkplaatsen, voor de koopkrachtmaatregelen ten gunste van de doelgroep en omkaderingspersoneelsleden in het kalenderjaar 2024.

Vlaamse Fondsen voor Bestaanszekerheid sector maatwerkbedrijven: subsidie uitvoering Zesde Vlaams Intersectoraal Akkoord (VIA6)

In uitvoering van het Zesde Vlaams Intersectoraal Akkoord van 30 maart 2021 voor de social/non-profitsectoren voor de periode 2021-2025 kent de Vlaamse Regering maximaal 2,37 miljoen euro toe aan het Vlaams Fonds voor Bestaanszekerheid voor de ondernemingen voor beschutte tewerkstelling, en 1,61 miljoen euro aan het Fonds voor Bestaanszekerheid in de sociale werkplaatsen, voor de koopkrachtmaatregelen ten gunste van de doelgroep en omkaderingspersoneelsleden in het kalenderjaar 2024.

Vlaamse Fondsen voor Bestaanszekerheid sector maatwerkbedrijven: subsidie mobiliteitsvergoeding in uitvoering van het Tripartite akkoord van 1 juni 2023

In uitvoering van de afspraken gemaakt in het Tripartite akkoord van 1 juni 2023 over de herinvestering in de maatwerksector van de middelen vrijgekomen op Vlaams niveau ten gevolge van de tweede fase van de harmonisatie van de federale RSZ-stelsels, kent de Vlaamse Regering maximaal 1,33 miljoen euro subsidie toe aan het Vlaams Fonds voor Bestaanszekerheid voor de ondernemingen voor beschutte tewerkstelling, en maximaal 959.000 euro aan het Fonds voor Bestaanszekerheid in de sociale werkplaatsen. De subsidie mag uitsluitend worden aangewend voor de uitvoering van de maatregelen voor de harmonisatie van de loon- en arbeidsvoorwaarden, meer bepaald de mobiliteitsvergoedingen, die overeengekomen zijn in het Tripartite akkoord.

Sectorale Vormingsfondsen sector maatwerkbedrijven: subsidie uitvoering Tripartite akkoord 18 maart 2022

In uitvoering van de afspraken gemaakt in het Tripartite akkoord van 18 maart 2022 over de herinvestering in de maatwerksector van de middelen vrijgekomen op Vlaams niveau ten gevolge van de harmonisatie van de federale RSZ-stelsels, kent de Vlaamse Regering een subsidie toe van maximaal 694.000 euro aan het Sectoraal Vormingsfonds voor de Beschutte Werkplaatsen in Vlaanderen, en maximaal 275.000 euro aan het Sectoraal Vormingsfonds voor de sociale werkplaatsen van de Vlaamse Gemeenschap.

Lokale Diensteneconomie-ondernemingen: subsidie uitvoering VIA4, VIA5 en VIA6

De Vlaamse Regering kent een subsidie van 1,3 miljoen euro toe aan de projecten lokale diensteneconomie die op 1 juli 2023 de overstap maakten naar de maatregel Maatwerk bij Individuele Inschakeling, die ressorteren onder het toepassingsgebied van het Vierde, Vijfde en Zesde Vlaams Intersectoraal Akkoord voor de social-/non-profitsectoren (VIA4, VIA5 en VIA6).

Vlaamse Fondsen voor Bestaanszekerheid sector maatwerkbedrijven: subsidie koopkrachtversterking in uitvoering VIA6 akkoord

De Vlaamse Regering kent een subsidie van maximaal 3,48 miljoen euro toe aan het Vlaams Fonds voor Bestaanszekerheid voor ondernemingen voor beschutte tewerkstelling en van maximaal 1,1 miljoen euro aan het Vlaams Fonds voor bestaanszekerheid voor de sociale werkplaatsen. Deze subsidie kadert binnen het Zesde Vlaams Intersectoraal Akkoord (VIA6) voor de social/non-profitsectoren voor de periode 2021-2025 en heeft als doel de koopkracht van werknemers in maatwerkbedrijven te versterken en duurzaam werkgeverschap te bevorderen.

Departementen EWI en WSE worden Departement WEWIS

Vorig jaar fuseerden ons Departement Economie, Wetenschap en Innovatie (EWI) en het Departement Werk en Sociale Economie (WSE) tot het nieuwe Departement Werk, Economie, Wetenschap, Innovatie en Sociale Economie (WEWIS). 

Wij werken aan een nieuwe WEWIS-website. Voorlopig kunt u op deze website nog steeds zoals vroeger terecht voor alle actuele informatie over Economie, Wetenschap en Innovatie (het vroegere Departement EWI).

puzzelstukken van WSE en EWI worden een nieuw puzzelstuk WEWIS

Dit kan je ook interesseren

09 oktober 2026

EU-nieuws deze week | 05 - 09 oktober 2026

Onder de titel ‘EU-nieuws’ verzamelt het departement EWI voor u relevante items over economie, wetenschap en innovatie uit de EU-nieuwsstroom van de afgelopen week.
08 oktober 2026

Commissie voor Werk, Economie, Wetenschap, Innovatie en Sociale Economie (WEWIS) (8 oktober 2026)

O.a. verankeren van technologische ontwikkeling in Vlaanderen, annulering van het Plug Powerproject, beperkte gebruik van ecologische steunmaatregelen bij kmo's, impact van de hitte en de droogte op de Vlaamse economie, de heroriëntering van traditionele industriële sites naar een defensie- of veiligheidsbestemming door buitenlandse actoren en Europese ambitie op het vlak van ruimtevaart en maanexploratie.

07 oktober 2026

Commissie voor Werk, Economie, Wetenschap, Innovatie en Sociale Economie (WEWIS) (7 oktober 2026)

O.a. bescherming van au pairs, instellen van een plafond op de administratieve kosten die dienstenchequebedrijven aanrekenen, activering van werkzoekenden na het verlies van de werkloosheidsuitkering en transitie van werkzoekenden naar ondernemerschap.

Blijf wekelijks op de hoogte

Wij brengen u wekelijks de laatste weetjes, publicaties en cijfers over economie, wetenschap en innovatie in Vlaanderen in uw mailbox.

Nieuwsgierig naar onze voorbije nieuwsbrieven? Bekijk hier ons archief.